Keşkül-ü Fukara Tarifi

Keşkül-ü Fukara Nedir? İsminin İlginç Hikayesi

Keşkül-ü Fukara Tarifi “Keşkül” kelimesi, dervişlerin ve dilencilerin boyunlarına astıkları, kabağı andıran hindistan cevizi kabuğundan yapılmış kaplara verilen isimdir. “Fukara” ise tahmin edileceği üzere fakirler demektir. Peki, saray mutfağının bu nadide tatlısı neden “Fakirlerin Kabı” ismini almıştır?

Rivayete göre, Osmanlı döneminde kadılar ve dervişler, halkın durumunu yakından gözlemlemek ve kibirlerini yenmek için tebdil-i kıyafetle halk arasına karışıp dilenirlermiş. Bu keşküllerde toplanan paralarla büyük mutfaklarda dev kazanlar kaynatılır, içine süt, şeker, badem ve sübye (pirinç süpürgesi) gibi malzemeler konularak bir tatlı yapılırmış. Pişirilen bu tatlı, yine o keşkül kaplarıyla fakirlere ücretsiz dağıtılırmış. İşte bu yüzden tatlının adı Keşkül-ü Fukara olarak kalmıştır.

Orijinal Keşkül-ü Fukara Tarifi İçin Malzemeler

Gerçek bir keşkül, içinde un veya nişasta barındırmaz; kıvamını sübye (pirinç unu karışımı) ve kuruyemişlerin yağından alır. Ancak evde pratik ve aynı lezzeti yakalamak isteyenler için modern dokunuşlarla zenginleştirilmiş tam ölçülü malzeme listesi şöyledir:

Keşkül-ü Fukara Tarifi Ana Malzemeler:

• 1 Litre Süt: (Günlük ve tam yağlı süt, tatlının kremamsı yapısı için kritiktir.)
• 1 Su Bardağı Toz Şeker: (Şeker miktarını damak tadınıza göre 1 parmak azaltabilirsiniz.)
• 1 Su Bardağı Toz Badem: (Mümkünse çiğ bademlerin kabukları soyulup un haline getirilmiş hali.)
• 2 Yemek Kaşığı Pirinç Unu: (Geleneksel dokuyu yakalamak için.)
• 1 Yemek Kaşığı Nişasta: (Buğday veya mısır fark etmez.)
• 1 Adet Yumurta Sarısı: (Tatlının rengini altın sarısına yaklaştırmak ve bağlamak için.)
• 2 Yemek Kaşığı Hindistan Cevizi: (Geleneksel tariflerde lezzet derinliği için eklenir.)

Keşkül-ü Fukara Tarifi Üzeri İçin:

• Kavrulmuş File Badem
• Toz Antep Fıstığı
• Mevsimine göre Nar Taneleri

Adım Adım Keşkül-ü Fukara Yapılışı

Keşkül yaparken en önemli kural, sabırla karıştırmaktır. Sütün bademle özdeşleşmesi için bu süreç çok önemlidir.

1. Hazırlık Aşaması

Öncelikle çiğ badem kullanıyorsanız, bademleri sıcak suda 10 dakika bekletip kabuklarını soyun. Kuruladıktan sonra rondodan geçerek un haline getirin. Eğer hazır toz badem kullanıyorsanız bu adımı geçebilirsiniz.

2. Malzemelerin Birleştirilmesi

Geniş bir tencereye sütü, toz şekeri, toz bademi, hindistan cevizini ve yumurta sarısını alın. Ocağın altını açmadan önce bir tel çırpıcı ile tüm malzemeler pürüzsüz bir hal alana kadar karıştırın. Yumurta sarısının tamamen dağıldığından emin olun.

3. Pişirme Süreci

Tencereyi orta ateşe alın. Ayrı bir kasede pirinç unu ve nişastayı yarım bardak su (veya süt) ile açın. Karışım ısınmaya başladığında bu nişastalı karışımı sicim gibi ince ince dökerek tencereye ilave edin.

4. Kıvam Alması

Karışım kaynamaya başlayıp koyulaşana kadar sürekli olarak karıştırın. Keşkülün en büyük özelliği, içinde badem parçacıklarının hafifçe dile gelmesidir. Kaynadıktan sonra altını kısın ve yaklaşık 5-10 dakika daha, ağır ağır “tıkırdayana” kadar pişirmeye devam edin.

5. Servis ve Soğutma

Pişen tatlıyı henüz sıcakken servis kaselerine paylaştırın. Keşkül soğudukça üzeri hafifçe kırışacaktır; bu gerçek bir keşkülün imzasıdır. Oda sıcaklığına gelen kaseleri buzdolabına kaldırın ve en az 4 saat dinlendirin. Servis etmeden hemen önce üzerini badem ve fıstıkla süsleyin.

Keşkül-ü Fukara Yapmanın Püf Noktaları

Bu tatlıyı sıradan bir muhallebiden ayıran ince detaylar vardır:

• Pirinç Sübyesi: Eğer vaktiniz varsa, pirinç unu yerine akşamdan ıslatılmış pirinçleri havanda dövüp süzerek kendi sübyenizi yapabilirsiniz. Bu, tatlıya ipeksi bir doku verir.
• Acı Badem Dokunuşu: Eski tariflerde gerçek keşkülün içine 1-2 adet acı badem de dövülüp eklenirdi. Bu, tatlıya karakteristik bir aroma katar. Bulabilirseniz bir damla acı badem özütü eklemek lezzeti zirveye taşır.
• Karıştırma Yönü: Muhallebiyi hep aynı yöne doğru karıştırmak, kıvamın daha pürüzsüz olmasını sağlar.
• Üzerinin Kırışması: Keşkülün soğurken üzerinin hafifçe ince bir tabaka halinde kırışması istenir. Bunun için kaselere koyduktan sonra üzerini kapatmadan soğumaya bırakmalısınız.

Besin Değeri ve Sağlık Faydaları

Keşkül-ü Fukara, kuruyemiş tabanlı bir tatlı olduğu için protein ve faydalı yağlar açısından diğer sütlü tatlılara göre daha zengindir.

• Badem Faktörü: İçeriğindeki yüksek orandaki badem, E vitamini ve magnezyum kaynağıdır.
• Hafiflik: Şerbetli tatlıların aksine mideyi yormaz ve sindirimi kolaydır.
• Enerji: Özellikle çocuklar ve enerji ihtiyacı yüksek bireyler için sağlıklı bir atıştırmalık alternatifidir.

Sonuç

Keşkül-ü Fukara, sadece bir tatlı değil, aynı zamanda Osmanlı’nın sosyal yardımlaşma kültürünü ve dervişlerin mütevazılığını sofralarımıza taşıyan bir hikayedir. Az malzemeyle nasıl bu kadar derin bir lezzet yaratılabileceğinin en güzel kanıtıdır. Evinizde yapacağınız bu tarifle, misafirlerinize sadece bir lezzet değil, bir tarih sunmuş olacaksınız.

Saray mutfağından bu eşsiz lezzeti denediğinizde, bademin sütle olan o asil uyumuna hayran kalacaksınız.

Kemal Paşa Tatlısı Tarifimizi Denediniz mi?

Tart Kalıbında Tiramisu Tarifi (Pratik ve Lezzetli)